लेकसाइडमा माग्ने, पर्यटकलाई सास्ती

पोखरा – विश्वको उत्कृष्ट गन्तव्य मध्येको एक पोखरा प्राकृतिक सुन्दरताले भरिपूर्ण छ । बाह्य तथा आन्तरिक पर्यटकको पहिलो रोजाइमा पर्दै आएको पोखराको नामसँगै जोडिएर आउँछ फेवाताल । पोखरा भन्दा बित्तिकै फेवातालको सुन्दरताले जो कोहीलाई मोहित बनाउँछ ।

त्यसमाथि माछापुच्छ्रेको छायाँ कम मनमोहक छैन । यस्ता अनुपम दृश्यलाई कैद गर्ने देश भित्र र बाहिरका थुप्रै पर्यटक पोखराको लेकसाइड आउने गर्छन् ।

खुला सडकमा प्राकृतिक दृश्यको अवलोकन गर्दै आफ्नै सुरमा हिँडिरहेका पर्यटकलाई भने केही दृश्यले भने साह्रै सताउने गरेको छ । बाटो छेउ बसेर माग्नेहरुको उस्तै परे कपडा नै समातेर माग्ने गर्छन् । यस्तो व्यवहारले पर्यटकलाई दिक्क बनाइरहेको दृश्य पोखराको लेकसाइडमा देख्न सकिन्छ ।

पोखराको लेकसाइड गौरीघाट स्थित शिव मन्दिरमा छोरीसहित बसिरहेकी क्यानडाकी पर्यटक सान्द्रालाई सडक बालकले पैसा मागेर दिक्क बनाइरहेको बताइन् । उनले यसरी आफूलाई कपडामा समातेर जबरजस्ती पैसा मागेकोमा नराम्रो लागेको गुनासो गरिन् । त्यहाँबाट उठेर हिँड्नु परेको अनुभव समेत सुनाइन् ।

भारतीय मुलका महिला र साना साना नाबालकलाई काखमा च्यापेर पर्यटकसँग पैसा मागेका दृश्य लेकसाइड यस आसपास बग्रेल्ती देखिन्छन् । यसले नेपालको सडकमा हुने माग्नेको संख्याले त्यस देशको गरिबीलाई संकेत गर्छ । यद्यपि लेकसाइडका सडकमा भारतीय नागरिकको जमात बढी छ ।

एउटा मुलुकको पर्यटकीय स्थलमा अर्को मुलुकका नागरिकले देखाएको मगन्ते प्रदर्शनले नेपाल घुम्न आएका पर्यटकमा कस्तो सन्देश जाला ? पश्चिमाञ्चल होटल एशोसियशनका पूर्व अध्यक्ष भरत राज पराजुलीले नियामक निकायको मौनताले सडकमा रहेका भारतीय माग्नेका कारण असजिलो भएको बताउँछन् ।

उनी भन्छन् ‘कति मानवीयतासँग पनि जोडिन्छ, हेर्दा माया लाग्दो अवस्थामा बस्नेहरुले सहानुभुतिको व्यापार गरिरहेका छन् ।’ यसले पोखरा घुम्न आएका पर्यटकलाई भने राम्रो सन्देश नजाने उनी बताउँछन् ।

‘मुलुक भित्रका नागरिक एवम् बालबालिकालाई केही संघ संस्थाले आश्रयका लागि लैजाने गरे पनि, भारतीय महिला र उनीहरुको बालबच्चाको व्यवस्थापन भने चुनौती रहेको उहाँको भनाई छ । यसलाइ सबै मिलेर व्यवस्थापनमा जुट्नु पर्ने धारणा राख्छन् ।

ट्रेकिङ्ग एजेन्सिज अफ एशोसियन (टान) पश्चिमाञ्चलका उपाध्यक्ष हरि भुजेल भने पर्यटकीय एरियामा छ्याप छ्याप्ती बसेर पर्यटकलाई जबरजस्ती माग्ने गर्दा नेपालप्रतिको नकारात्मक सन्देश जाने बताउँछन् । उनी भन्छन् ‘उनीहरुको व्यवहार पर्यटक प्रति यति शोभनिय हुँदैन, सीधै कपडामा समात्न जाने र जबजस्ती गर्ने गर्छन् ।’

पर्यटकको बुझाइमा उनीहरु नेपाली नागरिक नै लाग्दछन् तर भारतीय नागरीकहरुबाट भइरहेका यस्ता गतिविधिले देशलाई बदनाम गराउने उनी बताउँछन् । केही समयअघि प्रशासन, सुरक्षा निकाय र पर्यटन व्यवसायीबिच छलफल भए पनि दीर्घकालीन निकास भने दिन नसकेको उनको भनाई छ । ‘यस बारेमा महानगरबाट प्रयास थालिनु पर्दछ, पर्यटन व्यवसायीलाई पनि यस्तो व्यवहारले लज्जित बनाएको छ ।’

केन्द्रीय बाल कल्याण समितिका बाल अधिकार स्रोत व्यक्ति बद्री वाग्लेले नेपाली नागरिकको हकमा बालबालिकालाई बाल केन्द्र, अन्यलाई केही संघ संस्थाले पनि आश्रय दिने गरेका छन् ।

पोखरा लेखनाथ महानगरपालिकाका मेयर मान बहादुर जि.सीले सडकमा कुनै पनि बालबालिका र अन्य व्यक्ति रहनु राम्रो नभएको भन्दै महानगरले त्यसको व्यवस्थापनका लागि पहल गर्ने बताए ।

बैशाख ३, २०७५ मा प्रकाशित
प्रतिक्रिया दिनुहोस्