अष्ट्रेलियाको सिड्नीमा भानुभक्त!

तस्बिरहरु: कोम खत्री

सिड्नी– ‘एक दिन नारद सत्य लोक पुगिगया लोकको गरौँ हित भनी

ब्रह्मा ताहीँ थिया पर्‍या चरणमा खुशी गराया पनि’

वि.सं. १८७१ असार २९ गते तनहुँको चुँदीरम्घामा जन्मेका आदिकवि भानुभक्त आचार्यले अनुवाद गरेको रामायणका यी श्लोकहरू केवल अक्षरका समूह मात्र थिएनन्। यी त त्यसबेलाको नेपाली जनजिब्रोले बुझ्ने सरल र सहज शब्दहरू थिए। जसले गर्दा संस्कृतमा पढ्न बाध्य नेपालीले रामायणलाई आफ्नै मौलिक भाषामा पढ्ने र बुझ्ने मौका पाए।

इतिहासको कालखण्डमा ज्यादै थोरै युगपुरुषहरू जन्मन्छन् र त्यस युगलाई युगान्तकारी परिवर्तन गर्दै भावी पुस्ताको लागि अमिट छाप छोड्न सफल हुन्छन्। तिनै महान् युगपुरुषहरू मध्ये आफ्ना युगका सफल कवि भानुभक्त पनि एक हुन्।

नेपाली भाषाको अस्तित्वलाई जोगाउने प्रयत्न आजको युगमा भइरहँदा आदिकवि भानुभक्त आचार्यले आफ्नो जीवनको कालखण्डमा नेपाली भाषाको मौलिकतालाई उचाइमा पुर्‍याउन गरेको योगदानलाई कहिल्यै बिर्सन सकिँदैन।

संस्कृत साहित्यमा बाल्मिकीको र हिन्दी साहित्यमा तुलसीदासको जुन स्थान छ, नेपाली भाषा साहित्यमा आदिकवि भानुभक्त आचार्यको पनि त्यही स्थान छ। तुलसीदासले १६ औँ शताब्दीमा ‘रामचरितमानस’ को रचना गरेर हिन्दी भाषा साहित्यलाई गुन लगाएका छन् भने आदिकवि भानुभक्त आचार्यले रामायणलाई नेपाली भाषामा अनुवाद गरेर नेपाली भाषा सहित्यमाथि ठूलो गुन लगाएका छन्।

त्यसका अलावा नेपाली समाजको त्यस बखतको अति साँधुरो कालखण्डमा पनि भानुभक्तले चेतनाको विस्तार गर्न ठूलो योगदान दिएका छन्।

‘जिउँदै मर्याको भनी नाम् छ कस्को ?

उद्यम् विना बित्तछ काल जस्को।’

यिनै आदिकविले नेपाली भाषा साहित्यलाई लगाएको गुनलाई सम्झन तथा उनीप्रति हार्दिक आभार प्रकट गर्नका निम्ति सात समुद्रपारिको एक थलोमा केही साहित्य अनुरागीहरू भेला भएका थिए।

२०६ औँ भानु जयन्ती मनाउनका लागि सिड्नीको १० काल्टर्न स्ट्रिट, ग्रानभिलस्थित टाउनहलमा १५ जुन शनिबारका दिन नेपाली साहित्यप्रेमीहरूको उल्लेख्य सहभागिता रहेको थियो।

नेपाली कला–संस्कृति तथा साहित्य प्रतिष्ठान अस्ट्रेलियाले आयोजना गरेको सो कार्यक्रममा श्रष्टाहरूले आ–आफ्ना कविता वाचन गरेका थिए भने नेपाली गीत संगीत तथा संस्कृति झल्कने विभिन्न प्रस्तुतीहरूले त्यस ठाउँको माहौललाई रोचक बनाउन मद्दत गरेको थियो। कार्यक्रममा गजलकार ज्ञानुवाकर पौडेलद्वारा लिखित पुस्तक ‘अनुदित मन’ को विमोचन पनि गरिएको थियो।

कार्यक्रममा नेपाली कला–संस्कृति तथा साहित्य प्रतिष्ठान अस्ट्रेलियाकी अध्यक्ष सुजाता बस्नेत केसीले कार्यक्रमलाई सफल पार्नका निमित्त सहयोग गर्ने सम्पूर्ण सहयोगीहरूलाई विशेष धन्यवाद दिँदै नेपाली कला संस्कृति तथा साहित्यको सम्बर्द्धन र संरक्षणका लागि संस्थाले सक्दो कोशिस गरिरहेको र यो कार्य जारी रहने उल्लेख गरिन्।

कार्यक्रममा न्यूसाउथ वेल्सका महावाणिज्यदूत दीपक खड्काले नेपाली भाषासाहित्यको संरक्षणमा नपाली कला–संस्कृति तथा साहित्य प्रतिष्ठानको योगदानलाई धन्यवाद दिए।

त्यसैगरी कम्बरल्याण्ड काउन्सिलका डेपुटी मेयर ग्लेन एलमोरले आफ्नो भाषा साहित्यलाई विदेशी भूमिमा पनि माया र संरक्षणमा योगदान दिएकोमा संस्थालाई धन्यवाद दिए भने अतिथि सांसद जुली ओवेन्स तथा राज्य सांसद जुलिया फिनले आयोजकप्रति हार्दिक आभार व्यक्त गरेका थिए।

कार्यक्रममा श्रष्टाहरू भिमसेन सापकोटा, भिमसेन गुरुङ, सहारा पाण्डे र अग्रिम घिमिरेलाई भानु पुरस्कारद्वारा सम्मानित गरिएको थियो भने कार्यक्रमका प्रायोजकलाई पनि सम्मान गरिएको थियो ।


कार्यक्रमकी संयोजक तथा संस्थाकी महासचिव सीमा रोशीले भानुभक्त आचार्यको जन्म जयन्तीका अवसर पारेर गरिएको उक्त कार्यक्रममा नेपालीहरूको सहभागिताले आफूहरूलाई उत्साहित बनाएको र यस्ता कार्यक्रमले नेपालीहरू विश्वको जुनसुकै कुनामा रहे पनि नेपाली भाषासाहित्यको जगेर्ना गर्न महत्पूर्ण भूमिका खेल्ने कुरा देशसञ्चारलाई बताइन्।

उनले भनिन्, ‘नेपाली भाषा साहित्यको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्न स्थानीय कम्बरल्याण्ड काउन्सिलले गरेको आर्थिक तथा नैतिक सहयोगलाई नेपाली समुदायले बिर्सनु हुँदैन। यसका लागि कम्बरल्याण्ड काउन्सिललाई विशेष धन्यवाद दिनै पर्दछ।’

संस्थाकी अध्यक्ष सुजाता बस्नेत केसीको सभापतित्वमा सम्पन्न उक्त कार्यक्रमको संचालन संस्थाका प्रवक्ता रमेश बानियाँले गरेका थिए। कार्यक्रममा नारायण प्रधान, इन्द्रा वन, डा. शमशेरसिंह थापा, गोवा कटवाल लगायतका नेपाली समुदायका अगुवाहरूको उपस्थिति रहेको थियो।

जेष्ठ ३२, २०७६ मा प्रकाशित
प्रतिक्रिया दिनुहोस्