author avatar

ज्ञान मित्र

ज्ञान मित्रका सबै समाचारहरू

कृपया कोरोना भाइरसलाई इन्फोडेमिक नबनाइदिनुस्

म्यासेन्जरमा मित्र तारा रेग्मीको सन्देश आयो, ‘मलाई कोरोना भयो नि सर।' सोधेँ, 'के परीक्षण गराउनु भएको हो?' ‘हो नि।’ ‘के भएर परीक्षण गराउनुभएको?' ‘मलाई त केही भएको थिएन, कुनै लक्षण…

पृथ्वी नष्ट हुने भयो भने तपाईँ के गर्नुहुन्छ?

पृथ्वीमा रहेको मानव प्रजाति समग्र रुपमा नष्ट हुने संयोग वा दुर्योग घटित नै हुने भयो भने तपाईं के गर्नुहुन्छ? वर्तमानमा ‘होमो सेपियन्स’ भनाउँदा यिनै मानव प्रजाति अर्थात हाम्रो एकछत्र राज्य…

आज ‘ब्ल्यू मून’ तर चन्द्रमा भने रातै देखिन्छ

नेपालीहरुको दसैँको पूर्णता अथवा समापन पूर्णिमा (फूल मून) मा दिन हुन्छ। यसलाई कोजाग्रत पूर्णिमा भन्ने चलन रहेको छ।  यस वर्षको दसैँको समापन आज शनिबार अर्थात कात्तिक १५ गते तदनुसार ३१…

म पृथ्वीको एउटा शून्याकाश हुँ

आकाश, अन्तरिक्ष, ‘स्पेस' शब्दको के अर्थ लगाउनुहुन्छ तपाईँहरुले? हुन त यी शब्दको अर्थ खालि स्थान जनाउने नै हुन्छ। हुनसक्छ तपाईँको मस्तिष्कमा सूर्य, चन्द्रमा वा अन्य कुनै ग्रह, क्षुद्रग्रह, उल्कापिण्ड रहेको…

जिन एडिटिङ- अब रोगहरु हुनेछन् एकादेशको कथा

सन् २०१८ अन्त्यतिर चीनका एकजना वैज्ञानिकले मलाई रावणको सम्झना गराए। हिन्दूहरुको अति पवित्र धार्मिक ग्रन्थ रामायणका एउटा प्रमुख पात्र रावणबारे अतिशय किम्वदन्ती व्याप्त छन्। चीनको 'सउदर्न युनिभर्सिटी अफ साइन्स एन्ड…

आउनुस्, अब एकछिन ब्ल्याक होलको यात्रा गरौँ

तपाईँसँग कुनै उपायले हामी बसेको पृथ्वी भनाउँदो यस गोलालाई खुम्च्याउने उपाय छ? उपाय अलिक ठूलै चाहिन्छ। ठूलो उपाय यस अर्थमा कि हामी बसेको सम्पूर्ण पृथ्वीलाई केराउको दाना जत्रो आकारमा ल्याउन…

कति हो पृथ्वीको उमेर?

आजभन्दा ३ सय ७० वर्ष पहिला सन १६५० ताका आयरल्याण्डका एकजना पादरी जेम्स अशरले बाइबल तथा अन्य ऐतिहासिक ग्रन्थहरुको अध्ययन पश्चात् दावी गरे- ईश्वरले सृष्टिको निर्माण ४००४ ईसा पूर्व २३…

अनन्तदेखि अनन्तसम्म

संसार विचित्रकै छ। विचित्रताले ओतप्रोत नभएको भए संसार हुने नै अथवा रहने नै थिएन। तपाईंलाई के विचित्र लाग्छ, मलाई थाहा हुने कुरा भएन! मलाई भने सबैभन्दा विचित्र मानिस नै लाग्छन्।…

बन्दैछ पृथ्वीको नयाँ चन्द्रमा

खगोल विज्ञानमा रुचि राख्ने अधिकांश मानिसलाई थाहै छ, चन्द्रमाको मामलामा प्रकृतिले पृथ्वीलाई नाइन्साफी गरेको छ। वामन ग्रह यमसँग (प्लुटो) त ५ वटा चन्द्रमा छन्। पृथ्वी वाहेक सौर्यमण्डलको कुनै ग्रहमा जीवन…

‘हार्डवेयर’ फेर्न सहयोग गर्नुहोस् तर ‘सफ्टवेयर’ मेरै हुनुपर्छ!

'स्क्रिन'को मोडेल हेर्दाहेर्दा दिक्क भइसक्यो। त्यसमाथि 'स्क्रिन'मा बीच्चैमा आउने कालो धर्कोले झर्को लाग्छ । 'हार्डवेयर'को साइज र मोडेल एवम खुइलिदैं गएको स्वरुप हेर्दा सुन्दरताकै भान र भाव खण्डग्रसित हुन्छ ।…

बढ्दैछ कि घट्दैछ हामी बसेको पृथ्वीको भार!

तपाईँहरुसँग एउटा प्रश्न सोध्ने हो भने जबाब के दिनुहुन्छ? प्रश्न - तपाईँ बसेको पृथ्वीको वजन बढिरहेको छ कि कम हुँदै गइरहेको छ ? प्रश्न स्वाभाविक यस हिसाबले पनि हो, तपाईँ…

आइन्सटाइनको प्लम्बर हुने चाहना

ओशोले यसबारे यस्तो भन्नुभएको छ। सदगुरु जग्गी वासुदेव भन्नुहुन्छ– सुख बाहिर होइन, आफैंभित्र खोज्नुपर्छ। फलानो गुरु एकदम ‘साइन्टिफिकली’ बोल्नुहुन्छ। मस्तिष्कको यस भागले हाम्रा संवेदना र भाव नियन्त्रण गर्छ। ‘डोपामिन’, ‘सेरोटोनिन’,…

के चन्द्रमामा तपाईँको तौल घट्छ?

तपाईं ६५ किलोको हुनुहुन्छ भने यो तपाईको तौल (weight ) हो कि तपाईंको द्रव्यमान (mass ) ? तौल र द्रव्यमानमा अन्तर हुन्छ। द्रव्यमान भन्नाले वस्तुमा पदार्थको मात्रा कति छ, कति…

घन्टौँ सँगै बिताएका मेरा आफन्तलाई कोरोना भए पनि म बिन्दास छु…

साउन २५ गते आइतबार बिहान विराटनगरबाट आएका एकजना आफन्तसँग २-३ घन्टा सँगै थिएँ, परिस्थिति बाध्यतामक थियो। आइतबार दिउँसो नै उनले कोरोना संक्रमण परीक्षण गराए। भोलिपल्ट सोमबार ३ बजेतिर उनले आफ्नो…

कोरोना उपचारमा प्लाज्मा थेरापी नेपालमा कति उपयोगी, कति प्रभावकारी?

कोरोना महामारीको सन्त्रासका बीच एउटा सुखद खबर आएको छ। नेपालमै कोरोना संक्रमित व्यक्तिको उपचार 'प्लाज्मा थेरापी' बाट हुन थालेको छ। एकजना कोरोना संक्रमित यस उपचार विधिबाट स्वस्थ भएका छन्।  विराटनगरका…

प्लाज्मा थेरापी के हो? यसले कसरी काम गर्छ?

विगत केही समयदेखि सारा विश्व नै अधीरताका साथ जुन कुराको प्रतीक्षा गरिरहेको छ, त्यसलाई वर्तमान युगको संजीवनी बूटीको दर्जा एवं मानसम्मान दिँदा शायदै कसैलाई आपत्ति होला। गत वर्षको नोभेम्बर /डिसेम्बरदेखि…