- आगामी २ वर्षभित्र सबै सरकारी सेवालाई ‘फेसलेस’ बनाउँदै एउटै मोबाइल एपबाट सेवाहरू उपलब्ध गराउने व्यवस्था गरियोस्।
- गाँजा र यार्चागुम्बालाई औषधीय प्रयोगका लागि वैधानिकता दिँदै “हिमालयन गोल्ड” ब्रान्डको रूपमा विश्व बजारमा निर्यात गरियोस्।
- ‘रेमिट-इन्भेस्ट’ योजना ल्याइ, विदेशमा रहेका नेपालीको सीप र पुँजीलाई राष्ट्रिय आयोजनामा सेयरमार्फत जोड्ने प्रबन्ध गरियोस्।
आदरणीय प्रधानमन्त्री बालेन शाहज्यू,
नयाँ पुस्ताको आशा र जेनजी जेनजी आन्दोलनको जगमा भर्खरै सम्पन्न आम निर्वाचनमार्फत देशको कार्यकारी प्रमुखको जिम्मेवारी सम्हाल्नुभएको यस ऐतिहासिक घडीमा, हामीले एउटा डिजिटल, उद्यमी र स्वाभिमानी नेपालको परिकल्पना गरेका छौँ। आगामी पाँच वर्षभित्र नेपालको आर्थिक कायापलट गर्नका लागि निम्न १२ वटा ठोस सुझावहरू पेश गर्दछु:
१. पूर्ण डिजिटल र फेसलेस सरकार
सरकारी कार्यालयमा हुने भ्रष्टाचारको जड कर्मचारी र सेवाग्राहीबीचको प्रत्यक्ष भेट हो। आगामी २ वर्षभित्र सबै सेवालाई ‘फेसलेस’ बनाउँदै एउटै मोबाइल एपबाट नागरिकले घरमै बसी सबै सरकारी काम गर्न पाउने व्यवस्था गरियोस्।
२. उत्पादनमा आधारित सोझो अनुदान
कृषिमा दिइने झन्झटिलो अनुदान खारेज गरी, किसानले बजारमा पुर्याएको वास्तविक उत्पादनका आधारमा सिधै बैंक खातामा ‘क्यास-ब्याक’ दिने प्रणाली लागू गरियोस्।
३. गाँजा र जडीबुटीको व्यावसायिक वैधानिकता
गाँजा र यार्चागुम्बालाई औषधीय प्रयोगका लागि वैधानिकता दिँदै, नेपालमै प्रशोधन गरेर “हिमालयन गोल्ड” ब्रान्डका रूपमा विश्व बजारमा निर्यात गर्ने नीति लिइयोस्।
४. ‘एक वडा, एक उद्योग’ र प्रशोधन केन्द्र
पूर्वाधार बजेटको निश्चित हिस्सा अनिवार्य रूपमा उत्पादनमा डाइभर्ट गरियोस्। प्रत्येक वडामा एउटा शीतभण्डार (Cold Store) र संकलन केन्द्र स्थापना गरी ‘डोजरे विकास’ लाई ‘उत्पादनमुखी विकास’ मा बदलियोस्।
५. ऊर्जा सुरक्षा र ‘ग्रीन हाइड्रोजन’ मा लगानी
जलविद्युत र सौर्य ऊर्जालाई आन्तरिक खपत र निर्यातका लागि प्रवद्र्धन गर्दै, भविष्यको इन्धन ‘ग्रीन हाइड्रोजन’ उत्पादनमा नेपाललाई विश्वकै अग्रणी केन्द्र बनाउन वैदेशिक लगानी आकर्षित गरियोस्।
६. खनिज उत्खनन् र स्वदेशी प्रशोधन
फलाम, तामा र बहुमूल्य पत्थरहरूको उत्खननका लागि अन्तर्राष्ट्रिय प्रविधि भित्र्याइयोस्। तर, कच्चा पदार्थ निर्यात गर्न पूर्ण प्रतिबन्ध लगाई नेपालमै उद्योग स्थापना गर्ने सर्तमा मात्र लगानी अनुमति दिइयोस्।
७. स्टार्टअप र भेन्चर क्यापिटल इकोसिस्टम
युवाहरूलाई रोजगारी खोज्ने होइन, सिर्जना गर्ने बनाउन ‘स्टार्टअप फन्ड’ खडा गरी ‘भेन्चर क्यापिटल’ र ‘एन्जल इन्भेस्टमेन्ट’ का लागि सहज कानुनी द्वार खोलियोस्।
८. अनिवार्य स्वदेशी उपभोग र राष्ट्रिय ब्रान्डिङ
सरकारी कार्यालयहरूमा कम्तिमा ४५% स्वदेशी वस्तुको प्रयोग अनिवार्य गरियोस् र “स्वाभिमान नेपाल” अभियान मार्फत नेपाली उत्पादनलाई विश्व बजारमा प्रवर्द्धन गरियोस्।
९. पुँजी र श्रम पलायनमा रोक
विदेशमा रहेका नेपालीको सीप र पुँजीलाई राष्ट्रिय आयोजनामा सेयरमार्फत जोड्ने ‘रेमिट-इन्भेस्ट’ योजना ल्याइयोस् र दक्ष जनशक्तिलाई स्वदेशमै सम्मानजनक कामको वातावरण दिइयोस्।
१०. एकीकृत कृषि-पशुपालन र प्रविधि
कृषि, पशुपालन र फलफूल खेतीलाई एकीकृत गरी ‘स्मार्ट कृषि’ मा लगानी बढाइयोस्। थोपा सिँचाइ र सामूहिक खेतीलाई राष्ट्रिय प्राथमिकतामा राखियोस्।
११. कर्मचारीतन्त्रमा ‘डिजिटल स्ट्राइक’
प्रविधि सिक्न नचाहने र फाइल अड्काउने कर्मचारीलाई स्वेच्छिक अवकाश दिई, प्रविधिप्रेमी नयाँ पुस्तालाई सरकारी सेवामा भर्ना गर्ने साहसी कदम चालियोस्।
१२. दिगो पर्यटन र ‘डिजिटल नोम्याड’ गन्तव्य
नेपाललाई विश्वको ‘डिजिटल नोम्याड’को गन्तव्यका रूपमा विकास गर्दै, साहसिक र स्वास्थ्य पर्यटनलाई पूर्वाधारसँग जोडियोस्।
निष्कर्ष:
प्रधानमन्त्रीज्यू, यो देश बनाउन हामीसँग स्रोतको कमी छैन, केवल ‘प्रणाली’ र ‘दृढ इच्छाशक्ति’ को खाँचो छ। तपाईंको नेतृत्वले यी १२ बुँदालाई कार्यान्वयन गरेमा नेपाल दक्षिण एसियाकै आर्थिक शक्तिका रूपमा उदय हुनेछ।
भर्खरै
लोकप्रिय
