मुगु कर्णालीमा पानीको सतह घट्दै, हिमालमा हिउँ कम पर्न थालेपछि स्थानीय चिन्तित

मुगु – पछिल्ला केही वर्षयता मुगु कर्णाली नदीमा पानीको सतह घट्दै गएको स्थानीयवासीले बताएका छन्। विगतमा हिमालमा बाक्लो हिउँ जम्ने र गर्मी याममा पग्लेर नदीमा पानीको बहाव बढ्ने अवस्था रहे पनि अहिले त्यो क्रम कमजोर बन्दै गएको देखिएको छ।

विशेषगरी नदीको उद्गमस्थल माथिका उच्च हिमाली क्षेत्रमा हिउँ पर्ने मात्रा घट्दै जाँदा यसको प्रत्यक्ष असर नदीको बहावमा परेको स्थानीयहरूको भनाइ छ। छायाँनाथ रारा नगरपालिका–७ निवासी सौर्या शाहीका अनुसार पहिले जस्तो बाक्लो हिउँ नपर्दा गर्मी याममा पानीको मात्रा घटेको महसुस गर्न थालिएको छ।

“पहिला हिमाल सेताम्मे हुन्थ्यो, गर्मीमा हिउँ पग्लिएर नदीमा पानी निकै बढ्थ्यो,” शाहीले भने, “अहिले हिउँ नै कम पर्न थालेपछि नदीमा पानी पनि घट्दै गएको छ।”

यस्तै, छायाँनाथकै अर्का वृद्धा सिपा मल्लले पनि पछिल्ला वर्षहरूमा मौसममा ठूलो परिवर्तन आएको बताइन्। “पहिले जस्तो जाडोमा हिउँ पर्थ्यो, अहिले त्यस्तो देखिँदैन,” उनले भनिन्, “हिउँ कम परेपछि खोला–नदीमा पानी पनि पहिले जस्तो छैन।”

स्थानीयका अनुसार जलवायु परिवर्तनका कारण हिमाली क्षेत्रमा हिउँ पर्ने प्रणालीमा परिवर्तन आउँदा मुगु कर्णालीजस्ता महत्वपूर्ण नदीहरूमा पानीको सतह घट्दै गएको हुनसक्ने अनुमान गरिएको छ। यसले कृषि, खानेपानी तथा जलविद्युत् क्षेत्रमा दीर्घकालीन असर पार्ने चिन्ता बढाएको छ।